|
Küçük, Orta Ölçekli İşletmeler Ve ERP |
 |
 |
ERP yazılımı
sunan firmalar için yakın zamana kadar en karlı pazar büyük
ölçekli işletmelerdi. Pazarın bu segmentinin belli bir
doygunluğa ulaşması ve rekabetin artması sonucu ERP üreticisi
firmalar kendilerini kısıtlayan bu eğilimden kurtulma kararı
aldılar. Küçük ölçekli firmaların ERP sistemlerinde en
zorlandıkları konu olan maliyet, yani implementasyon ve işletim
maliyeti üzerine eğilmeye başladılar. Küçük ölçekli işletmeler
ise artan rekabetin sonucunda küçük olmalarına rağmen
çalıştıkları ortamın gittikçe daha komplekleştiğini ve
verimliliğin (maliyetler, kalite, müşteri memnuniyeti) ön plana
çıkmaya başladığını gördüler. Artık rekabet edebilmek için
işlerini daha iyi yönetmeye ihtiyaç duymaktalar. Ülkemizde
üretim ve hizmet sektörünün KOBİ ağırlıklı olduğu düşünülürse bu
işlemelerin iyi yönetim sistemlerine sahip olmaları ve böylece
verimlerini arttırmaları ülke ekonomisi açısından da önem
taşımakta.
Özetle ERP üreticisi firmalar ve KOBİ'lerin yolları artık
kesişiyor . Özellikle yerli firmaların sundukları ERP paketleri
ülkemizde yaygınlık kazanmaya başladı.
Alternatifler:
ERP yazılımına
alternatif olan sektöre özel yazılımlar bu alanda çözüm
sunabiliyorlar mı. Belki sunabilecekler ama bir ayakta
kalabilseler. Her alanda olduğu gibi yazılım pazarında da ne
yazık ki küçükler ayakta kalamıyorlar. Nasıl kalsınlar ki büyük
rakipleri birçok firmaya ürünlerini satmışlar yıllık bakım
gelirleri yüksek. Bu onlara yazılım sektöründe yüksek maliyetli
olan ürüne destek verme, ürünü geliştirme (ar-ge) alanında
inanılmaz avantaj sağlamakta. Büyük firmalar küçük fakat
alanında başarılı firmaları satın alıp know-how transferi
yapıyorlar daha da güçleniyorlar. Sektöre özel yabancı
çözümlerin Türkiye pazarı için başka bir problemleri de var o da
yerel muhasebe mevzuatına uyum.
Peki sektöre özel yerli çözümler. İki üç kişiden oluşan
yazılımevleri sektöre değil işletmeye çözüm sunuyorlar. En büyük
eksiklikleri yönetim sistemi know-how'ına sahip
olmamaları.Yazılım teknolojisi olarak ise büyük eksiklikleri
yok. Ne yazıkki yerli çözüm üreten şirketler ne devlet, ne
üniversiteler, ne de işveren organizasyonları ile işbirliğine
giremiyorlar. Çıkış noktaları kendilerine gelen talepleri o
işletmenin önerdiği çözümler ile yazılıma aktarmaları, daha
sonra bu ürünü başka şirketlere pazarlamaya çalışıyorlar.
Aksaklık burada, bir işletme düşünün bir bilgisayar programımız
olsa tüm sorunlarımızı çözeceğiz yaklaşımında ve anlaştığı
yazılım firmasına, ana hatlarını kendisi çizdiği sistemi
kodlattırıyor.
ERP
implementasyon maliyetleri:
ERP yazılımları
her türlü ihtiyaca karşılık vermek için hazırlanmış kompleks
yazılımlardır. Amaç müşterinin, hangi sektörde çalışırsa
çalışsın, hiçbir kısıtlama ile karşı karşıya kalmaksızın iş
süreçlerinin istediği gibi yazılım üzerinde uyarlayabilmesidir.
Kullandığım ERP yazılımı yaklaşık hazır 600 malzeme hareketi
içermekte ve eğer bunlar size yetmezse yenilerini
tasarlayabilmektesiniz. Tabi her hareket için ilgili faaliyet
ile entegrasyonun da kurulması gerekiyor (satış, muhasebe…..).
600 adetin üstü mlz hareketinden en kompleks işletmenin bile en
fazla 20-30'unu kullandığını düşünürseniz, ERP
implementasyonlarının bu sonsuz alternatif içerisinden işletme
için en uygununun büyük bir emek/maliyetle uyarlanması olduğunu
görebilirsiniz. Küçük ölçekli işletmeler ise bu maliyetleri
üstlenemezler ne implemetasyon için gerekli olan uzun süreli
danışmanlık alabilirler, ne de kendi firmalarında kalifiye
personelden oluşan geniş implementasyon ekibini kurabilirler.
Acaba sektöre özel çözümler kullanıcı firmaları rahatlatabilir
mi. Yani talaşlı imalat yapan bir işletmenin önüne elektronik
sektöründe kullanılabilecek iş süreçleri hiç gelmese yazılım
onların dilinden anlasa. Bence işte çözüm burada.
ERP satıcısı
firmalar küçük ölçekli işletme pazarına girebilmek için iki
alternatif strateji belirlediler. Fiyatlarda dramatik düşüşler
yapmak veya kur kullan olarak tanımlanabilecek sektör spesifik
gerekli uyarlamaları yapılmış hazır ürünler geliştirmek. Ben
satış fiyatlarında indirimin tek başına çözüm olacağına
inanmıyorum. Çünkü tek maliyet yazılım lisansı değil. Sektör
spesifik uyarlaması yapılmış kur kullan modeli bence doğru
çözüm. Bu yöntemde ERP üreticisi firma ilgilendiği sektörler
için yerel kaynakları ile kalifiye bir ekip kurmalı. Bu ekip
şablon iş süreçleri geliştirmeli bunları yazılım üzerinde
-kodlara müdahale etmeden- uyarlamalı. Her sektör için bence üç
aylık çalışma yeterli: Hedef sektör saptandıktan sonra, bir ay
süre ile kapsamın iş süreçlerinin belirlenmesi, bir ay
uyarlamaların yapılması, bir ay örnek işletmede testlerin
yapılması. Kullanıcı ise bu hazır süreçleri benimsemeli tekrar
uyarlama yapmamalı. Örneğin talaşlı imalat sektörü için
geliştirilen pakette yer alan 20 hazır malzeme hareketini
kullanmalı. Kullanıcı acaba şurası şöyle olamaz mı dememeli,
uyarlama çalışmasına girmemeli. İnanın ülkemizde her işletme
nerdeyse aynı şekilde müşteri ekstresi bastırır fakat her
işletme gerekli uyarlamaları baştan yapar, bu kendisine standart
olarak ERP paketinde sunulmaz. Bu yöntemde satış sonrası destek
çok daha kolay (düşük maliyetli) çünkü herşey standardize.
ERP işletme
maliyetleri:
ERP yazılımın
kurulu olduğu donanım üzerinde çalıştırılması da önemli bir
maliyet kalemidir. Bu maliyetin düşürülmesi için firmalar yine
iki yol izliyorlar. Bunlardan birincisi AS400 veya NT gibi gibi
kullanım maliyeti düşük donanım/işletim sistemi ile çalışmak,
ikincisi ve asıl önemlisi ise internet üzerinden ASP (uygulama
çözüm sağlayısıcı) çözümü. ASP ile kullanıcı yazılımı ve
donanımı satınalmıyor bir anlamda kiralıyor, internet aracılığı
ile sunucu şirkete bağlanıp kendisi için ayrılan ortama
ulaşıyor. Düşünün tüm hizmet ayağınıza geliyor ne sistem
upgrade'i, ne sistem yönetimi, ne back-up artık sizin sorununuz
değil. Uygulamayı kiralayan firma ise birçok firmaya bu hizmeti
verdiğinden maliyetleri çok düşük, her konuda optimizasyon
yapabiliyor.
Hazır paketler ve ASP aracılığı ile kiralama şuanda çok yaygın
değil ama ben küçük ölçekli firma pazarının ERP satıcılarını
hızla bu alana yönlendireceğini düşünüyorum.
ERP maliyetleri
konusunda gelişme sağlanana kadar küçük ölçekli işletmeler
mevcutta kendilerine sunulan somut alternatifler ile başbaşalar:
ülkemizde geliştirilen muhasebe tabanlı yazılımlar. Fakat ne
yazıkki muhasebe tabanlı yazılımlar ilk bölümde verdiğim
sorunlara (komplekleşen ortam ve verimlilik: maliyetler, kalite,
müşteri memnuniyeti) tam çözüm sunamıyorlar, çünkü muhasebe
faaliyetine odaklanmış durumdalar.
Ama lütfen dikkat ERP sistemleri kullanıma alınması zor
sistemlerdir. Özellikle küçük ölçekli işletmeler ERP yatırımı
yapmadan çok iyi düşünmelidirler.
|
|
|
Son Güncelleme: Pazartesi, 26 Ekim 2009 13:47 |
